ازن یک اکسید کننده قوی است که در زمینه های گسترده ای اثرگذارست
ازن توانایی از بین بردن انواع میکروارگانیسم ها از جمله ویروس ها، باکتری ها و قارچ ها و… را دارد و به عنوان یک ماده گندزدا و ضدعفونی کننده در صنایع مختلف استفاده می شود.
توقف رشد و تکثیر نیز از فعالیت باکتری ها با ازن، پروسه پیچیده ای است، زیرا ازن به ساختار های مختلف سلولی از جمله لیپیدهای غیر اشباع و آنزیم های تنفس در غشای سلولی ، پرروتئین ها ،پیتید و گلیکان ها در غلاف سلولی و اسپور ، آنزیم ها و اسید های نوکلئیک موجود در سیتوپلاسم، پروتئین ها و کپسیدهای ویروسی حمله می کند.
برخی کارشناسان اینگونه نتیجه گیری کرده اند، مهم ترین و اصلی ترین عامل متوقف کننده مناسب میکروارگانیسم هاست، حال آنکه برخی دیگر بر خاصیت اکتیویته آنتی باکتریال محصولات جانبی حاصل از تجزیه ازن مانند HO3-O2-OH تاکید می ورزند.
مکانیسم عمل ازن بر روی باکتری ها
باکتری ها میکروارگانیسم های کوچکی می باشند که دارای ساختمان ابتدایی و ساده میباشند. مولکول ازن با اکسید کردن گروههای سولفیدریک پروتئینی سلول باکتری را غیر فعال میکند. در دز های بالاتر با حمله به جدارهی سلول باکتری موجب از هم گسیختگی و پارگی دیواره و غشاء خارجی و مرگ باکتری می شوند.
مکانیسم عمل ozon بر آنزیم ها
بررسی ها نشان داده است که کلرین به صورت انتخابی آنزیم های خاصی را انتخاب و نابود می سازد، در حالیکه به عنوان یک اکسیدانت پروتوپلاسمی بررگ عمل می کند. در مورد ختلال در سیستم آنزیم های دهیدروژناسیونی، ازن با تداخل و نفوذ در سیستم تنفسی سلول های گونه E.coli، آنها را نابود می سازد.
تاثیر ozon بر قارچ ها
از طریق از بین بردن پروتئین های پوشش اسپور باعث نابودی آنها می شود. گاز ازن ممکن است باعث تغییر در برخی از خصوصیات پلیمرهای پلاستیکی مورد استفاده در مواد مورد استفاده در بازدارندگی، خصوصیات تغییردر نظیر بندی بسته مکانیکی، فیزیکی، ساختاری و یا تجزیه شیمیایی پلیمرها گردد. میزان کارایی گاز ازن را می توان با درجه حرارت، میزان غلظت مصرفی و ترکیب کردن این روش با سایر روش های فیزیکی و شیمیایی و بررسی عوامل مهمی نظیر PH افزایش داد.
استفاده از آن به دلایل قدرت و سرعت بالا به عنوان یک ماده ضدمیکروبی، سبب افزایش عمر ماندگاری محصولات شده است که در نهایت منجر به افزایش کیفیت و سود اقتصادی بیشتر می شود و از آن میتوان به عنوان یک روش کار آمد درجهت امنیت غذایی بیشتر در صنایع مختلف استفاده نمود. بهینه سازی استفاده از ازن با توجه به غلظت موثر، منبع ، مدت زمان کارآمد و وسیله مناسب و روش استفاده، از جمله چالش های پیشروی این ماده ضدعفونی کننده می باشد.
جمعبندی
با بهرهگیری از قدرت اکسیداسیون شدید خود، مستقیماً ساختارهای حیاتی میکروارگانیسمها را هدف قرار میدهد. از تخریب غشاهای سلولی در باکتریها گرفته تا نابودی کپسید و ماده ژنتیکی در ویروسها، ازن یک سلاح مولکولی همه جانبه است که نه تنها قدرت از بین بردن طیف وسیعی از میکروبها را دارد، بلکه با تبدیل شدن به اکسیژن، ایمنی و سلامت محیط را نیز تضمین میکند.
سوالات متداول
- ۱. آیا ozon میتواند تمامی باکتریها را از بین ببرد؟
- بله، طیف بسیار گستردهای از باکتریها (اعم از مثبت گرم و منفی گرم) را پوشش میدهد. با این حال، میزان زمان تماس و غلظت ازن باید متناسب با نوع باکتری و سطح آلودگی تنظیم شود تا اطمینان حاصل گردد.
- ۲. تفاوت اثر ozon بر ویروسها با سایر ضدعفونیکنندهها در چیست؟
- بسیاری از ضدعفونیکنندهها فقط لایه بیرونی ویروس را آسیب میزنند، اما ازن به دلیل قدرت اکسیداسیون بالا، میتواند تا عمق ساختار پروتئینی و حتی ماده ژنتیکی ویروس نفوذ کرده و آن را کاملاً غیرفعال کند.
- ۳. آیا استفاده از ozon باعث باقی ماندن مواد شیمیایی در آب یا محیط میشود؟
- خیر؛ یکی از بزرگترین مزایای ازن این است که پس از واکنش با آلایندهها و میکروارگانیسمها، به طور طبیعی به اکسیژن تجزیه میشود و هیچ ماده شیمیایی سمی یا باقیماندهای در محیط بر جای نمیگذارد.
- ۴. آیا ازن برای از بین بردن قارچهای مقاوم (اسپورها) مؤثر است؟
- بله، اما اسپورها به دلیل ساختار محافظتی بسیار قوی، نسبت به باکتریها مقاومت بیشتری دارند. برای از بین بردن آنها، استفاده از دوز دقیقتر و مدیریت زمان تماس (Contact Time) در فرآیند ازنزنی بسیار حیاتی است.
لوتوس تجهیز کاسپین به طراحی، تولید و عرضه تجهیزات تصفیه آب و فاضلاب در ظرفیت مورد نظر میپردازند که برای برقراری ارتباط با این تیم و اطلاع از ویژگی های هر یک از محصولات و دریافت مشاوره رایگان قبل از خرید باما در ارتباط باشید.
